Schermafbeelding 2016-03-11 om 10.36.26

Leesclub tuinpark Sloterdijkermeer 2019

Lezen over Moeder Natuur
De boekenweek staat dit jaar in het teken van ‘De Moeder de Vrouw’, de titel van een gedicht van Martinus Nijhoff.

Ik ging naar Bommel om de brug te zien.
Ik zag de nieuwe brug. Twee overzijden
die elkaar vroeger schenen te vermijden,
worden weer buren. Een minuut of tien
dat ik daar lag, in ’t gras, mijn thee gedronken,
mijn hoofd vol van het landschap wijd en zijd –
laat mij daar midden uit de oneindigheid
een stem vernemen dat mijn oren klonken.

Voor de leesclub een inspiratiebron om ook in 2019 te lezen over Moeder Natuur. In mei is het waarschijnlijk zacht genoeg om in een van de tuinen af te spreken. Hier een overzicht van boeken die we kunnen lezen. Let op de mail wanneer we bij wie welk boek bespreken.

Amstelglorie: de volkstuin van Jan Wolkers, Onno Blom; uitg. De Bezige Bij, 2018
“Hoera!’ lazen we in het dagboek van Jan Wolkers op 8 december 1972, toen hij van het bestuur van Amstelglorie had gehoord dat tuintje 294 aan hem was toegewezen. “Spitten, schoffelen en groente kweken.’ Voor Wolkers was de volkstuin in de jaren zeventig zijn Hof van Eden, een weelderig groen paradijs met een houten huisje in het midden, waar hij genoot met volle teugen. (Het eerste boek dat we in 2012 lazen voor onze nieuwe leesclub!)
Onno Blom, zijn biograaf, heeft uit de overvloed van Wolkers’ dagboeken, brieven en notities het mooiste materiaal over de volkstuin geoogst.

Moord op de moestuin, Nicolien Mizee; uitg. Nijgh & Van Ditmar, 2019
Thijs en Judith zijn amper getrouwd wanneer Thijs een hartaanval krijgt. Op de dag dat hij thuiskomt uit het ziekenhuis slaan de buren aan het verbouwen. Schoonzus Cora en zwager Ab besluiten dat een pan soep niet afdoende is: er dient stevig uitgerust te worden. Daartoe wordt voor z’n vieren een boswachterswoning gehuurd op een landgoed, voor de hele zomer Eenmaal op het landgoed aangekomen blijkt daar een verbeten strijd gaande, ogenschijnlijk over een boom. Een strijd die op bloedstollende en dolkomische wijze uit de hand loopt.

De Tuinen van allah, Aya Zikken; uitg. Atlas Contact, 1998
Bij een zoektocht naar het leven van haar vader belandt de schrijfster (1919-2013) op de Kei-eilanden (Oost-Indonesie), waar hij na wo ii werkte. In dit reisverhaal in romanvorm spelen jeugdherinneringen een rol, zonder echter nostalgisch te worden. In plaats daarvan krijgt men een hartverwarmende indruk van de ongerepte natuur op de eilanden en hun inwoners door natuurbeschrijvingen en sfeervolle beschrijvingen, door herkenbare figuren en situaties.

Zeiseman, Martha Heesen; uitg. Van Oorschot, 2018
Een oude man zit op een bankje in zijn tuin, onder een ritselende abeel in de avondzon. Remigius is alleen op de wereld, hij heeft veel verloren, maar in zijn hoofd is alles er nog; als jaarringen in een stronk zien we de verschillende fasen in zijn leven bijna tegelijkertijd. Een mens is een bewaarplaats van herinneringen, een oude mens is alles in een: het kind, de jongen, de jongeman, de vader, de oude man. Met ontzag voor wat onbekend moet blijven schetst Heesen een compleet leven. De engelen uit het glas-in-loodraam voorzien de dagen en werken van de Zeiseman van commentaar.

De wateraap, Mariken Heitman; uitg. Atlas Contact, 2019
De auteur onderzoekt het zachte verzet van een eenling tegen het keurslijf. Hoe word je mens, als dat betekent: vrouw of man? Biologiestudente Elke heeft geen idee. Halfslachtig rommelt ze door de zomer en helpt ze haar oudtante in de tuin: ze zaait bieten, stekt kool en wiedt onkruid. Het ontbreekt haar echter aan iets, een bondgenoot, iemand om zich aan te spiegelen en die haar bewijst dat het kan: sluimeren tussen man en vrouw, werkelijkheid en verbeelding, tussen toen en nu. Haar fascinatie voor de wateraap, een onbewezen link tussen aap en mens, stuurt haar naar Wenen. Een zoektocht naar verwantschap en oorsprong volgt. De wateraap gaat aan land, wordt mens. Nu Elke nog.

Zomer, Karl Ove Knausgård; uitg. De Geus, 2017
Karl Oves dochter Anne is inmiddels twee jaar. Hij vertelt haar over tuinsproeiers, regenwormen, tranen en het wilgenroosje. De zomer is heet en broeierig, maar soms ook mild als een nazomeravond. Terwijl hij als nooit tevoren geniet van het gezinsleven schrijft Karl Ove over een Noorse vrouw die tijdens de oorlog een Oostenrijkse soldaat ontmoet. Haar leven krijgt daardoor een heel andere wending. (Laatste deel van serie Vier Seizoenen, waarin auteur schrijft over zijn leven vanuit zijn schrijfhuis aan de Zuid-Zweedse kust, omringd door een tuin die alle aandacht opeist.)

Tuin,  Vincent van Meenen; uitg. Nijgh en Van Ditmar, 2017
Tuin is een poëtische novelle waarin een man voortdurend en wanhopig pogingen onderneemt om te ontsnappen uit een tuin waarvan de poort openstaat. In een lichtvoetige toon ontvouwt zich een fabelachtige vertelling met kafkaiaanse trekjes.

De onsterfelijke nachtegalen, natuurbrieven die Aaldrik Pot en Barbara de Beaufort elkaar een jaarlang schreven; uitgeverij Kleine Uil, 2018
Hij woont op het zand in Drenthe, zij op de Groningse klei. Allebei zijn ze zoveel mogelijk buiten, zich verbazend over smurfblauwe heikikkermannetjes, de geur van duinzand en de ondraaglijke zachtheid van hazendons.

Winter-IJsland, Laura Broekhuysen; uitgeverij Querido 2018
Een literair verslag van Broekhuysens eerste jaar met haar IJslandse echtgenoot en hun dochter in een afgelegen huis aan een fjörd. Ze schrijft heel precies en poëtisch over een duisternis die alomvattend is en over een toverachtige natuur die mensen buitensluit en ze tegelijk weerspiegelt.


In 2012 begonnen we de leesclub op Sloterdijkermeer. We lazen onverwachte, mooie en bijzondere boeken met titels waarin meestal het woord ‘tuin’ voorkwam – want dat is de insteek: we lezen over tuinen en belangstelling, vooruit, zelfs líéfde voor de natuur.

Een greep: Jan Wolkers: Dagboek 1974 (toen hij met zijn volkstuin begon); Simon Vestdijk: De koperen tuin; Ian Mc Ewan: De cementen tuin; Tan Twan Eng: De tuin van de avondnevel; Gail Tsukyama: De tuin van de Samoerai; Giorgi Bassani: De tuin van de Finzi-Contini’s; Rachel Yoice: Het liefdeslied van Queenie Hennessy (waarin ’n zeetuin een rol speelt); Mercè Rodoreda: Tuin aan zee; Dit is mijn hof van Chris de Stoop; De tuinkamer van Lilian Blom; De Kozakkentuin van Jan C. Brokken; Het compostcirculatieplan van Anton Valens en nog veel meer. In 2017 lazen we Smalle paden van Julia Blackburn, Nescio’s Natuurdagboek, Het vogelhuis van Eva Meijer en Een tuin in de winter van Anna Enquist. In 2018 lazen we: Rotgrond bestaat niet van Gerbrand Bakker; Mijn wilde tuin van Meir Shalev; De acht bergen van Paolo Cognetti en Zevenduizend eiken van Sara Baume.


Wil je meelezen? Meld je aan. Ook aspirant tuinders, tuinders van Nut & Genoegen en vrienden, vriendinnen, buren zijn van harte welkom. Mail uitentuin@sloterdijkermeer.nl. Je mag je gerust opgeven als je niet elke keer bij de bespreking kunt zijn: alleen uit belangstelling de aankondigingen ontvangen kan ook. Of bel 06-29513892. Katrien de Klein